John Herschel Glenn Jr. to postać, która na zawsze zapisała się w historii Stanów Zjednoczonych jako legendarny astronauta, pierwszy Amerykanin okrążający Ziemię w 1962 roku, oraz wieloletni polityk Partii Demokratycznej. W chwili śmierci w grudniu 2016 roku John Glenn miał 95 lat, będąc jednocześnie ostatnim żyjącym członkiem grupy Mercury Seven. Jego życie, naznaczone niezwykłymi osiągnięciami w eksploracji kosmosu i służbie publicznej, przez 73 lata dzielił z ukochaną żoną, Anną Margaret „Annie” Castor.
John Glenn urodził się 18 lipca 1921 roku w Cambridge, w stanie Ohio, a jego życie zakończyło się 8 grudnia 2016 roku w Columbus, w stanie Ohio. Jego niezwykła droga od pasjonata lotnictwa z dzieciństwa, przez bohatera wojennego, po ikonę ery kosmicznej i cenionego polityka, czyni jego biografię fascynującym studium amerykańskiego ducha innowacji i służby publicznej.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na grudzień 2016 roku miał 95 lat.
- Żona/Mąż: Anna Margaret „Annie” Castor
- Dzieci: Brak informacji w dostarczonym tekście.
- Zawód: Astronauta, pilot wojskowy, Senator Stanów Zjednoczonych.
- Główne osiągnięcie: Pierwszy Amerykanin okrążający Ziemię (1962).
Podstawowe informacje o Johnie Glennie
John Herschel Glenn Jr. urodził się 18 lipca 1921 roku w Cambridge, w stanie Ohio. Jego życie jako jednego z najbardziej ikonicznych amerykańskich astronautów oraz wieloletniego polityka Partii Demokratycznej, na zawsze zapisało się w annałach historii. W chwili śmierci, 8 grudnia 2016 roku, John Glenn miał 95 lat. Był ostatnim żyjącym członkiem legendarnej grupy astronautów Mercury Seven. Zasłużone miejsce spoczynku Johna Glenna znajduje się na Narodowym Cmentarzu w Arlington, co podkreśla wagę jego służby dla narodu.
Życie prywatne i rodzinne Johna Glenna
Małżeństwo i rodzina
Prawdziwą ostoją i wsparciem w życiu Johna Glenna była jego żona, Anna Margaret „Annie” Castor. Para poznała się jeszcze w dzieciństwie w New Concord i połączyła ich miłość, która przetrwała przez całe życie. Ceremonia zaślubin odbyła się 6 kwietnia 1943 roku, a ich wspólna podróż trwała niezwykłe 73 lata, aż do śmierci Johna w 2016 roku. Ich związek stanowi przykład głębokiej i trwałej więzi. Choć fakty nie podają informacji o dzieciach, długość ich związku jest świadectwem silnego przywiązania i wzajemnego szacunku.
Wczesne pasje i zainteresowania
Już od najmłodszych lat John Glenn wykazywał silne zainteresowanie lotnictwem. Jego fascynacja rozpoczęła się w wieku zaledwie ośmiu lat, podczas pierwszego lotu samolotem z ojcem. To doświadczenie zaszczepiło w nim pasję, która ukształtowała jego przyszłość. Jako chłopiec, aby rozwijać swoje zainteresowania, budował modele samolotów z drewna balsa. Swoje pierwsze zarobki na zakup roweru zdobywał, myjąc samochody i sprzedając rabarbar, co świadczy o jego wczesnej zaradności i determinacji.
Kariera w NASA i podróże kosmiczne
Wybór do grupy Mercury Seven
W 1959 roku John Glenn znalazł się w gronie siedmiu wybranych wojskowych pilotów doświadczalnych, którzy stali się pierwszą amerykańską grupą astronautów znaną jako Mercury Seven. Wybór ten był przełomowym momentem w jego karierze i otworzył mu drzwi do eksploracji kosmosu w ramach programu NASA. Bycie częścią Mercury Seven oznaczało dla Glenna udział w narodowych wysiłkach mających na celu podbój kosmosu. Grupa ta, złożona z najlepszych pilotów wojskowych, miała za zadanie przetestować granice ludzkich możliwości i technologii w nowej, nieznanej dziedzinie.
Historyczny lot Friendship 7 – pierwszy amerykański lot orbitalny
20 lutego 1962 roku John Glenn przeszedł do historii jako pierwszy Amerykanin, który okrążył Ziemię. Pilotując misję Mercury-Atlas 6 w kapsule Friendship 7, wykonał trzy pełne orbity w czasie 4 godzin, 55 minut i 23 sekund. Ten historyczny lot orbitalny na pokładzie statku kosmicznego Mercury 6 był kamieniem milowym w amerykańskim programie kosmicznym. Lot Friendship 7 był kulminacją lat przygotowań i treningów. Glenn, jako pilot, musiał wykazać się nie tylko techniczną biegłością, ale także niezwykłą odwagą i opanowaniem w obliczu nieznanego. Jego sukces jako pierwszego Amerykanina, który okrążył Ziemię, zainspirował miliony ludzi i umocnił pozycję Stanów Zjednoczonych w wyścigu kosmicznym.
Status pioniera i unikalne osiągnięcia kosmiczne
Misja z 1962 roku uczyniła Glenna trzecim Amerykaninem w kosmosie i piątym człowiekiem w historii, który przekroczył barierę przestrzeni kosmicznej. Jest on jedynym człowiekiem w historii, który brał udział zarówno w programie Mercury, jak i w programie lotów wahadłowców (Space Shuttle). Ten unikalny rekord podkreśla jego długotrwały wkład w eksplorację kosmosu. Udział w programie Mercury, który rozpoczął erę lotów załogowych, oraz późniejszy udział w misjach promu Discovery, pokazują jego niezwykłą zdolność adaptacji i zaangażowanie w rozwój technologii kosmicznych na przestrzeni dekad.
Powrót w kosmos w wieku 77 lat – misja STS-95
W 1998 roku, w wieku 77 lat, John Glenn ponownie poleciał w kosmos. Jako czynny senator, wziął udział w misji STS-95 na pokładzie promu Discovery. To wydarzenie uczyniło go najstarszą osobą, która kiedykolwiek znalazła się na orbicie okołoziemskiej. Nikt w jego wieku wcześniej ani później nie zdobył takiego osiągnięcia. Powrót Glenna w kosmos był nie tylko symbolicznym gestem, ale także naukowym eksperymentem. Jego obecność na orbicie pozwoliła na przeprowadzenie badań nad wpływem długotrwałego pobytu w stanie nieważkości na starszych ludzi. Misja ta udowodniła, że wiek nie jest barierą dla tych, którzy posiadają determinację i ducha odkrywcy.
Kariera wojskowa i osiągnięcia pilota
Służba w czasie II wojny światowej
Po ataku na Pearl Harbor, John Glenn, kierując się patriotycznym obowiązkiem, zaciągnął się do lotnictwa Marynarki Wojennej. Następnie przeniósł się do Korpusu Piechoty Morskiej (USMC), gdzie jako pilot Corsairów brał udział w misjach bojowych w rejonie Wysp Marshalla. W sumie wykonał 57 takich misji, wykazując się odwagą i poświęceniem w walce.
Udział w wojnie koreańskiej i przydomek
Podczas wojny koreańskiej Glenn kontynuował swoją służbę, wykonując 63 misje bojowe na odrzutowcach F9F Panther. Jego niezwykła odporność na uszkodzenia przyniosła mu unikalny przydomek „Magnes na pociski”. Dwukrotnie wracał do bazy z ponad 250 dziurami w poszyciu samolotu, co świadczy o heroicznej wytrzymałości maszyn i pilota.
Zwycięstwa powietrzne i osiągnięcia jako pilot myśliwski
W ramach wymiany z Siłami Powietrznymi, John Glenn latał na myśliwcach F-86 Sabre w rejonie słynnej „Alei MiG-ów”. W lipcu 1953 roku odniósł znaczące sukcesy, zestrzeliwując trzy wrogie maszyny MiG-15. Jego umiejętności pilotażu i skuteczność w walce powietrznej potwierdziły jego status jako elitarnego pilota wojskowego.
Rekord prędkości – pierwszy naddźwiękowy lot transkontynentalny
W 1957 roku John Glenn ustanowił imponujący rekord prędkości, wykonując pierwszy naddźwiękowy lot transkontynentalny przez USA. Pokonanie trasy z Los Angeles do Nowego Jorku zajęło mu zaledwie 3 godziny i 23 minuty. Podczas tego lotu jego kamera wykonała pierwsze ciągłe panoramiczne zdjęcie kraju, dokumentując krajobraz z niezwykłej perspektywy.
Lata służby i ranga wojskowa
Łącznie John Glenn służył w wojsku w latach 1941–1965. Swoją długą i bogatą karierę zakończył w stopniu pułkownika (Colonel). Służył zarówno w Marynarce Wojennej, jak i w Korpusie Piechoty Morskiej, pozostawiając po sobie trwały ślad w historii sił zbrojnych Stanów Zjednoczonych.
| Lata służby | Jednostka/Ranga | Główne osiągnięcia |
|---|---|---|
| 1941–1945 (II Wojna Światowa) | Lotnictwo Marynarki Wojennej, Korpus Piechoty Morskiej (USMC) | 57 misji bojowych na Corsairach w rejonie Wysp Marshalla |
| 1950–1953 (Wojna w Korei) | Pilot odrzutowców F9F Panther | 63 misje bojowe, przydomek „Magnes na pociski” |
| 1953 | Wymiana z Siłami Powietrznymi (F-86 Sabre) | Zestrzelił trzy maszyny MiG-15 |
| 1957 | Pilot doświadczalny | Pierwszy naddźwiękowy lot transkontynentalny (Los Angeles – Nowy Jork w 3h 23min) |
| 1941–1965 | Pułkownik (Colonel) | Zakończenie kariery wojskowej |
Kariera polityczna i działalność publiczna
Długoletni Senator Stanów Zjednoczonych z Ohio
Po zakończeniu kariery wojskowej i kosmicznej, John Glenn rozpoczął drugie życie jako polityk. Od 24 grudnia 1974 roku do 3 stycznia 1999 roku, przez imponujące 24 lata, reprezentował stan Ohio w Senacie USA. Jako kandydat Partii Demokratycznej, czterokrotnie wygrywał wybory, zdobywając zaufanie wyborców i stając się ważną postacią na krajowej scenie politycznej.
Kampania prezydencka i rozważania wiceprezydenckie
W 1984 roku John Glenn podjął próbę ubiegania się o nominację Partii Demokratycznej w wyborach na Prezydenta USA. Mimo początkowej popularności, nie udało mu się zdobyć mandatu. Wcześniej, w 1976 roku, był poważnie brany pod uwagę jako kandydat na wiceprezydenta u boku Jimmy’ego Cartera, jednak ostatecznie wybór padł na Waltera Mondale’a.
Pierwszy polityk w kosmosie jako urzędujący członek Kongresu
Jego lot w 1998 roku na pokładzie promu Discovery, oprócz ustanowienia rekordu wieku astronauty, uczynił go pierwszym urzędującym członkiem Kongresu, który odwiedził przestrzeń kosmiczną. Było to znaczące wydarzenie, ponieważ ostatnim politykiem pełniącym podobną funkcję w kosmosie był Bill Nelson w 1986 roku.
Nagrody i odznaczenia
John Glenn został uhonorowany licznymi prestiżowymi nagrodami i odznaczeniami, które podkreślają jego wyjątkowy wkład w różne dziedziny – od służby wojskowej, przez eksplorację kosmosu, po działalność publiczną.
| Nazwa nagrody/odznaczenia | Rok przyznania (jeśli dostępny) | Kategoria |
|---|---|---|
| Złoty Medal Kongresu | – | Cywilne |
| Prezydencki Medal Wolności | 2012 | Cywilne |
| Krzyż Wybitnej Służby Lotniczej (Distinguished Flying Cross) | – | Wojskowe |
| Medal Lotniczy (Air Medal) | – | Wojskowe |
| NASA Distinguished Service Medal | 1962 | NASA |
| Kongresowy Kosmiczny Medal Honoru (Congressional Space Medal of Honor) | 1978 | NASA |
| U.S. Astronaut Hall of Fame | 1990 | Galeria Sław |
Najwyższe odznaczenia cywilne
Za swoje wybitne zasługi dla narodu, John Glenn został uhonorowany najwyższymi odznaczeniami cywilnymi. Otrzymał Złoty Medal Kongresu oraz Prezydencki Medal Wolności, który wręczył mu Barack Obama w 2012 roku. Medal ten był wyrazem uznania za jego nieoceniony wkład w bezpieczeństwo i interesy narodowe USA.
Odznaczenia wojskowe
Za męstwo i odwagę wykazaną w walce, John Glenn został odznaczony wielokrotnie. Wśród jego wojskowych wyróżnień znajduje się łącznie sześć Krzyży Wybitnej Służby Lotniczej (Distinguished Flying Cross) oraz osiemnaście Medali Lotniczych (Air Medal). Te odznaczenia świadczą o jego bohaterskiej postawie na polu bitwy.
Nagrody NASA
W uznaniu jego pionierskich dokonań w eksploracji kosmosu, John Glenn otrzymał szereg prestiżowych nagród NASA. W 1962 roku, po historycznym locie Friendship 7, uhonorowano go NASA Distinguished Service Medal. W 1978 roku został wyróżniony Kongresowym Kosmicznym Medalem Honoru (Congressional Space Medal of Honor), co podkreśla jego wyjątkową rolę w programie kosmicznym.
Wprowadzenie do Galerii Sław Astronautów NASA
W 1990 roku John Glenn został oficjalnie wprowadzony do U.S. Astronaut Hall of Fame. To prestiżowe wyróżnienie przypieczętowało jego status jako legendy eksploracji kosmosu i postaci, która na zawsze zmieniła oblicze amerykańskiego programu kosmicznego.
Kluczowe momenty w karierze Johna Glenna
Życie Johna Glenna obfitowało w przełomowe momenty, które ukształtowały jego dziedzictwo jako bohatera narodowego i pioniera.
- 1959: Wybór do grupy astronautów Mercury Seven.
- 20 lutego 1962: Pierwszy amerykański lot orbitalny na pokładzie kapsuły Friendship 7.
- 1962: Otrzymanie NASA Distinguished Service Medal.
- 1978: Wyróżnienie Kongresowym Kosmicznym Medalem Honoru.
- 24 grudnia 1974 – 3 stycznia 1999: Długoletnia kariera jako Senator Stanów Zjednoczonych z Ohio.
- 1990: Wprowadzenie do U.S. Astronaut Hall of Fame.
- 29 października 1998: Powrót w kosmos na pokładzie promu Discovery w wieku 77 lat.
- 2012: Otrzymanie Prezydenckiego Medalu Wolności.
Ciekawostki i dziedzictwo
Znaczące relacje i wspomnienia (np. z Tedem Williamsem)
Podczas wojny w Korei, John Glenn miał okazję służyć ramię w ramię z Tedem Williamsem, legendarnym bejsbolistą Boston Red Sox. Williams, wspominając Glenna, opisywał go jako absolutnie nieustraszonego i najlepszego pilota, jakiego kiedykolwiek widział. Ta relacja pokazuje Glenna nie tylko jako bohatera kosmosu, ale także jako człowieka cenionego za odwagę i profesjonalizm przez innych wybitnych postaci swoich czasów.
Muzeum i dziedzictwo edukacyjne
Dom rodzinny Johna Glenna w New Concord w stanie Ohio został odrestaurowany i przekształcony w historyczne muzeum oraz centrum edukacyjne. Miejsce to upamiętnia jego życie i dziedzictwo, pozwalając kolejnym pokoleniom na poznanie historii jednego z największych amerykańskich bohaterów. Muzeum stanowi ważny punkt na mapie dziedzictwa kulturowego stanu Ohio. John Glenn założył John Glenn Institute for Public Service and Public Policy na Uniwersytecie Stanowym Ohio, który obecnie znany jest jako John Glenn College of Public Affairs. Utworzenie tego instytutu miało na celu zachęcanie młodych ludzi do angażowania się w służbę publiczną i rozwijanie ich potencjału liderów przyszłości. Jest to trwałe dziedzictwo Glenna, które wykracza poza jego osiągnięcia w kosmosie i polityce.
Kontrowersje
Sprawa „Keating Five”
W 1989 roku John Glenn, podobnie jak czterech innych senatorów, znalazł się w centrum uwagi Komisji Etyki Senatu w związku z przyjmowaniem darowizn od Charlesa Keatinga. Po przeprowadzeniu dochodzenia uznano, że Glenn wykazał się jedynie „złą oceną sytuacji”, a jego przewinienie było najmniejsze spośród całej grupy. Incydent ten stanowił jeden z niewielu momentów kontrowersji w jego długiej i zazwyczaj nieskazitelnej karierze.
Wypowiedzi dotyczące kobiet w kosmosie
W lipcu 1962 roku, podczas przesłuchań przed Kongresem, John Glenn wygłosił kontrowersyjne stwierdzenie, że „fakt, iż kobiety nie są częścią tego pola, jest cechą naszego porządku społecznego”. W tamtych czasach było to interpretowane jako sprzeciw wobec udziału kobiet w programach kosmicznych. Choć jego późniejsze działania i kariera nie wskazywały na uprzedzenia, wypowiedź ta pozostaje jednym z dyskutowanych aspektów jego publicznego wizerunku.
John Herschel Glenn Jr. pozostaje jedną z najbardziej inspirujących postaci w historii Stanów Zjednoczonych, symbolem odwagi, determinacji i nieustannego dążenia do poszerzania granic ludzkich możliwości. Jego dziedzictwo jako pioniera kosmosu, bohatera wojennego i oddanego męża stanu trwa, przypominając o sile ludzkiego ducha i znaczeniu służby dla narodu.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Kim był John Glenn?
John Glenn był amerykańskim astronautą i senatorem. Słynie z tego, że jako pierwszy Amerykanin okrążył Ziemię na orbicie.
Ile razy John Glenn był w kosmosie?
John Glenn był w kosmosie dwukrotnie. Pierwszy raz podczas misji Mercury-Atlas 6 w 1962 roku, a drugi raz jako najstarszy człowiek w kosmosie podczas misji STS-95 w 1998 roku.
Czy John Glenn był jeńcem wojennym?
Nie, John Glenn nie był jeńcem wojennym. Służył jako pilot myśliwski podczas wojny koreańskiej, gdzie wykazał się wielką odwagą.
Z czego znany jest John Glenn?
John Glenn jest najbardziej znany z bycia pionierem amerykańskiego programu kosmicznego i pierwszym Amerykaninem, który odbył lot orbitalny wokół Ziemi. Po karierze astronauty z powodzeniem działał jako polityk, reprezentując Ohio w Senacie Stanów Zjednoczonych.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/John_Glenn
