Richard Harris, irlandzki aktor i piosenkarz, urodził się 1 października 1930 roku w Limerick. Znany z wszechstronności i charyzmy, zdobył międzynarodowe uznanie dzięki rolom w takich filmach jak „This Sporting Life”, „Camelot”, a także jako Albus Dumbledore w pierwszych dwóch częściach sagi o Harrym Potterze. Na [miesiąc 2024] roku Richard Harris miałby 94 lata. Aktor był dwukrotnie żonaty, z pierwszą żoną Elizabeth Rees-Williams miał trzech synów: Damiana, Jareda i Jamiego. Jego ostatnie lata życia spędził na Bahamach, gdzie zmarł 25 października 2002 roku w Londynie, w wieku 72 lat.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na [miesiąc 2024] roku miałby 94 lata.
- Żona/Mąż: Dwukrotnie żonaty (Elizabeth Rees-Williams, Ann Turkel).
- Dzieci: Trzech synów (Damian, Jared, Jamie).
- Zawód: Aktor, piosenkarz.
- Główne osiągnięcie: Nominacje do Oscara, Złoty Glob, rola Albusa Dumbledore’a.
Podstawowe informacje o Richardzie Harrisie
Richard St John Francis Harris przyszedł na świat 1 października 1930 roku w Limerick, irlandzkim mieście o bogatej historii. Już od najmłodszych lat wykazywał talent, który miał go zaprowadzić na szczyty światowego kina. Jego edukacja w London Academy of Music and Dramatic Art (LAMDA) stanowiła fundament jego przyszłego warsztatu aktorskiego, przygotowując go do wyzwań, jakie stawia przed sobą zawód aktora. Zmarł 25 października 2002 roku, w wieku 72 lat, w Londynie. Ta data jest szczególnie symboliczna, gdyż nastąpiła krótko przed premierą jego ostatniego, jak się okazało, filmu z uwielbianej przez widzów serii o Harrym Potterze.
Aktor o ugruntowanej pozycji, został doceniony przez krytyków i widzów na całym świecie. W 2020 roku prestiżowy „The Irish Times” umieścił go na zaszczytnym 3. miejscu listy najwybitniejszych irlandzkich aktorów filmowych wszech czasów, co świadczy o jego trwałym wpływie na kinematografię. Zgodnie z jego wolą, jego prochy zostały rozsypane na Bahamach, miejscu, które stanowiło ostoję jego późniejszej emerytury i spokoju, z dala od zgiełku świata filmu.
Życie prywatne Richarda Harrisa
Pochodzenie i rodzina
Richard Harris pochodził z rodziny o tradycjach kupieckich. Był piątym z ośmiorga dzieci Ivana Harrisa, który zajmował się handlem mąką. Dorastanie w tak licznej rodzinie z pewnością kształtowało jego charakter i wpłynęło na jego późniejsze relacje. Związek z rodziną i jej dziedzictwem był dla niego ważny przez całe życie.
Związki i dzieci
W życiu prywatnym Richard Harris był dwukrotnie żonaty. Jego pierwszą żoną była Elizabeth Rees-Williams, a drugą aktorka Ann Turkel. Z pierwszego małżeństwa doczekał się trzech synów: Damiana, Jareda i Jamiego. Co ciekawe, wszyscy trzej synowie zdecydowali się podążyć śladami ojca, wiążąc swoje kariery zawodowe z branżą filmową, co świadczy o silnych więzach rodzinnych i artystycznych tradycjach w rodzinie Harrisów.
Kariera aktorska Richarda Harrisa
Przełomowe role i wczesne sukcesy
Przełomem w karierze okazała się rola Franka Machina w filmie „This Sporting Life” z 1963 roku. Kreacja ta przyniosła mu uznanie krytyków, nagrodę dla najlepszego aktora na Festiwalu Filmowym w Cannes oraz pierwszą nominację do Oscara. Ten sukces otworzył mu drzwi do dalszych znaczących ról. W 1967 roku wcielił się w postać króla Artura w filmowej adaptacji musicalu „Camelot”. Rola ta była mu tak bliska, że wielokrotnie powracał do niej na deskach teatrów, co tylko potwierdzało jego głębokie przywiązanie do tego legendarnego bohatera.
Gwiazda kina przygodowego i westernu
Lata 70. XX wieku to okres, w którym ugruntował swoją pozycję jako gwiazda kina przygodowego i westernu. W tym czasie zagrał w kultowym filmie „A Man Called Horse” z 1970 roku, który umocnił jego wizerunek twardego, charyzmatycznego aktora. Jego obecność w takich produkcjach sprawiała, że stawał się rozpoznawalną postacią w gatunkach filmowych cieszących się ogromną popularnością.
Późniejsze lata i rola w sadze o Harrym Potterze
Pod koniec swojej kariery, zyskał ogromną popularność wśród młodszych pokoleń dzięki roli mądrego i potężnego czarodzieja Albusa Dumbledore’a w dwóch pierwszych częściach sagi o Harrym Potterze: „Harry Potter i Kamień Filozoficzny” oraz „Harry Potter i Komnata Tajemnic” (oryg. „Harry Potter and the Chamber of Secrets”). Jego kreacja postaci Dumbledore’a na stałe wpisała się w historię kina familijnego, przybliżając postać mitycznego dyrektora Hogwartu nowej widowni.
Udział w nagrodzonych filmach Oscarem
Kariera aktorska obfituje w filmy, które zdobyły prestiżowe nagrody. Wystąpił w dwóch produkcjach, które uhonorowano Oscarem dla Najlepszego Filmu: w 1992 roku zagrał w westernie „Unforgiven” (Bez przebaczenia), a w 2000 roku wcielił się w rolę w epickim „Gladiatorze”. Te role podkreślają jego wszechstronność i umiejętność odnajdywania się w różnorodnych gatunkach filmowych, od westernu po kino historyczne.
Osiągnięcia i nagrody Richarda Harrisa
Richard Harris był aktorem o wszechstronnym talencie, docenionym zarówno przez krytyków, jak i widzów na całym świecie. Jego osiągnięcia obejmują nominacje do najbardziej prestiżowych nagród filmowych oraz sukcesy w branży muzycznej.
Nominacje do Oscara
Był dwukrotnie nominowany do nagrody Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego. Pierwsza nominacja przyszła za wybitną rolę w filmie „This Sporting Life” z 1963 roku. Drugą nominację otrzymał za kreację w filmie „The Field” z 1990 roku, potwierdzając swój talent i znaczenie dla przemysłu filmowego. Te nominacje są dowodem jego konsekwentnego dążenia do perfekcji i artystycznych sukcesów.
Złoty Glob i nagrody festiwalowe
W 1968 roku zdobył Złoty Glob dla najlepszego aktora w filmie komediowym lub musicalu za swoją niezapomnianą rolę króla Artura w „Camelot”. Festiwal Filmowy w Cannes również docenił jego talent, przyznając mu nagrodę dla najlepszego aktora w 1963 roku za rolę w „This Sporting Life”. Te nagrody świadczą o szerokim uznaniu jego talentu zarówno przez akademie filmowe, jak i festiwale branżowe.
Inne wyróżnienia
Oprócz nagród aktorskich, był również nominowany do nagrody Grammy za swój wyjątkowy występ wokalny w utworze „MacArthur Park”. Jego talent wykraczał poza ramy aktorstwa, obejmując również dziedzinę muzyki, co pokazuje jego wszechstronność artystyczną.
Kluczowe nagrody i nominacje Richarda Harrisa
| Nagroda/Wyróżnienie | Rok | Kategoria | Film/Utwór |
|---|---|---|---|
| Nagroda Festiwalu Filmowego w Cannes | 1963 | Najlepszy aktor | This Sporting Life |
| Złoty Glob | 1968 | Najlepszy aktor w filmie komediowym lub musicalu | Camelot |
| Nominacja do Oscara | 1963 | Najlepszy aktor pierwszoplanowy | This Sporting Life |
| Nominacja do Oscara | 1990 | Najlepszy aktor pierwszoplanowy | The Field |
| Nominacja do nagrody Grammy | – | Występ wokalny | MacArthur Park |
Muzyczna i literacka działalność Richarda Harrisa
Sukcesy muzyczne
Odniósł spektakularny sukces komercyjny również jako piosenkarz. W 1968 roku nagrał utwór „MacArthur Park”, który błyskawicznie zdobył szczyty list przebojów w wielu krajach na świecie. Ten przebój pokazał jego wszechstronność artystyczną i zdolność do poruszania się między różnymi dziedzinami sztuki z równie imponującymi wynikami.
Działalność literacka
Poza aktorstwem i muzyką, próbował swoich sił również w literaturze. W 1973 roku wydał książkę poetycką zatytułowaną „I, In the Membership of My Days”. Dzieło to, docenione przez krytyków, zostało później wydane w formie albumu audio LP, co pozwoliło szerszej publiczności zapoznać się z jego twórczością poetycką. Był to kolejny dowód na jego bogate życie artystyczne.
Sportowa przeszłość i pasje Richarda Harrisa
Kariera sportowa i jej przerwanie
W młodości był obiecującym zawodnikiem rugby union. Grał w drużynach Crescent College oraz w klubie Garryowen, wykazując talent i pasję do tego sportu. Jego kariera sportowa została jednak brutalnie przerwana w wieku nastoletnim. Zachorował na gruźlicę, co zmusiło go do rezygnacji z marzeń o zawodowym sporcie i skierowało jego drogę ku aktorstwu. Ta choroba, mimo swojej dotkliwości, paradoksalnie otworzyła mu drzwi do świata teatru i filmu.
Pasja do rugby i towarzystwo
Mimo zakończenia kariery sportowej, do końca życia pozostał zagorzałym fanem rugby. Był znany z hucznych zabaw stadionowych w towarzystwie swoich przyjaciół-aktorów, takich jak Peter O’Toole i Richard Burton. Te spotkania były wyrazem jego niegasnącej miłości do sportu i pielęgnowania przyjaźni, które kształtowały jego życie poza planem filmowym.
Wyzwania zdrowotne i osobiste Richarda Harrisa
Choroba w młodości
W okresie dojrzewania zmagał się z poważną chorobą – gruźlicą. Ta długotrwała choroba na długi czas wykluczyła go z normalnego życia i uniemożliwiła rozwój kariery sportowej. Jednakże, okres rekonwalescencji okazał się katalizatorem zmian. Skierował go ku literaturze i teatrowi, co w konsekwencji doprowadziło do jego wyboru ścieżki aktorskiej.
Walka z nałogiem
Przez wiele lat swojego życia zmagał się z chorobą alkoholową. Był to trudny okres, który wymagał od niego ogromnej siły woli. Ostatecznie udało mu się pokonać nałóg w latach 80. XX wieku, podczas pobytu na Bahamach. To doświadczenie prawdopodobnie wpłynęło na jego późniejsze spojrzenie na życie i dodało mu głębi jako artyście.
Kontrowersje i anegdoty z życia Richarda Harrisa
Trudny charakter na planie
Słynął z trudnego charakteru na planie filmowym. Jego temperament wielokrotnie prowadził do konfliktów. Podczas kręcenia filmu „The Long and the Short and the Tall” z 1961 roku, popadł w otwarte konflikty z partnerami z planu. Również na planie „Buntu na Bounty” z 1962 roku doszło do konfrontacji z samym Marlonem Brando, co świadczy o jego silnej osobowości i nieustępliwości w dążeniu do prawdy artystycznej.
Jego problemy z alkoholem doprowadziły do poważnych konsekwencji. W 1977 roku został pozwany przez producenta filmu „Golden Rendezvous” za nadużywanie alkoholu na planie. Te incydenty, choć kontrowersyjne, są częścią barwnej biografii aktora, który nie bał się życia i jego wyzwań, nawet jeśli prowadziły one do trudnych sytuacji.
Najważniejsze role Richarda Harrisa
- Frank Machin w filmie „This Sporting Life” (1963)
- Król Artur w musicalu „Camelot” (1967)
- Główna rola w „A Man Called Horse” (1970)
- Albus Dumbledore w filmach „Harry Potter i Kamień Filozoficzny” oraz „Harry Potter i Komnata Tajemnic”
- Udział w filmach nagrodzonych Oscarem dla Najlepszego Filmu: „Unforgiven” (1992) i „Gladiator” (2000)
Ciekawostki z życia Richarda Harrisa
Droga do aktorstwa nie była prosta. Został odrzucony przez Royal Academy of Dramatic Art (RADA), ponieważ komisja uznała go za zbyt starego na rozpoczęcie nauki aktorstwa w wieku 24 lat. Jednak wykazał się niezwykłą inicjatywą jeszcze jako student, wynajmując mały teatr w Londynie, aby samodzielnie wystawić i wyreżyserować własną produkcję. Ta determinacja i przedsiębiorczość zapowiedziały jego przyszłe sukcesy. Ciekawostką jest również fakt, że rolę „Bulla” McCabe’a w filmie „The Field” otrzymał dopiero po nagłej śmierci pierwotnie obsadzonego aktora, Raya McAnally’ego, tuż przed rozpoczęciem zdjęć. Te i inne anegdoty świadczą o jego burzliwym, ale i fascynującym życiu.
Był również utalentowanym sportowcem w młodości, grając w rugby union w barwach Crescent College i klubu Garryowen. Jego kariera sportowa została przerwana przez chorobę, co skierowało go na ścieżkę artystyczną.
Richard Harris pozostawił trwały ślad w historii kina jako wszechstronny aktor, który z sukcesem poruszał się między gatunkami, od dramatu po kino familijne i western. Jego życie, naznaczone zarówno pasją artystyczną, jak i osobistymi wyzwaniami, stanowi fascynujący przykład drogi twórczej.
Niezależnie od przeszkód, jakie napotkał, Richard Harris dowiódł, że determinacja i pasja mogą doprowadzić do wielkich osiągnięć artystycznych i trwałego dziedzictwa.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Dlaczego zastąpiono pierwotnego aktora, który grał Dumbledora w filmie Harry Potter?
Pierwotny aktor, Richard Harris, zmarł przed rozpoczęciem zdjęć do kolejnych części filmu. Zastąpił go Michael Gambon, aby kontynuować rolę w serii.
Co stało się z Richardem Harrisem?
Richard Harris zmarł 25 października 2002 roku w wieku 72 lat. Przyczyną śmierci było szpiczak mnogi, choroba nowotworowa szpiku kostnego.
Kim jest lekarz Richard Harris w Makbecie?
Richard Harris nie grał lekarza w sztuce „Makbet”. W filmie „Makbet” z 1971 roku wcielił się w tytułową rolę Makbeta.
Ile żyje Harris?
Richard Harris zmarł w wieku 72 lat.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Richard_Harris
